prof. dr hab. Grzegorz Dąbkowski

nofoto
Przynależność do katedry: Katedra Języka Mediów
E-mail: g.dabkowski@uw.edu.pl
nofoto
Przynależność do katedry: Katedra Języka Mediów
E-mail: g.dabkowski@uw.edu.pl

Biogram

1978 – magister filologii polskiej;
1987 – doktor nauk humanistycznych;
1998 – doktor habilitowany nauk humanistycznych w zakresie językoznawstwa;
2015 – profesor nauk humanistycznych.

Zainteresowania badawcze

Terminologia muzyczna. Sposoby konceptualizacji muzyki. Kultura języka polskiego. Języki specjalistyczne w praktyce dziennikarskiej. 

Prowadzone przedmioty i zasady zaliczeń

Język wypowiedzi dziennikarskiej
Stylistyka praktyczna
Języki specjalistyczne w praktyce dziennikarskiej
Seminarium magisterskie

Dorobek naukowy

KSIĄŻKI
  1. Polska terminologia z zakresu teorii muzyki, Wydawnictwo WSP w Kielcach, Kielce 1991, 179 s.
  2. Z zagadnień terminologii muzycznej, Wydawnictwo WSP w Kielcach, Kielce 1994, 97 s.
  3. Praktyczny słownik poprawnej polszczyzny. Nie tylko dla młodzieży, pod red. A. Markowskiego, WN PWN, Warszawa 1995, 480 s. (współautorstwo – opracowanie ok. 1400 haseł),
  4. Uczymy się polskiego. Podręcznik języka polskiego dla cudzoziemców. Kurs dla średnio zaawansowanych, tom 1. Teksty, 118 s., tom 2. Komentarz językowy i ćwiczenia, 309 s., Wydawnictwo TAKT, Kielce 1994, wyd. II, Kielce 1998 (współautorzy: B. Bartnicka, W. Jekiel)
  5. Europejska terminologia muzyczna, Wydawnictwo WSP w Kielcach, Kielce 1997, 156 s.
  6. Czy na pewno wiesz, jak to powiedzieć? 3500 testów językowych, opracowanych na podstawie „Praktycznego słownika poprawnej polszczyzny pod red. A. Markowskiego”, Wydawnictwo TAKT, Kielce 1998, 187 s. 
  7. Popularny słownik synonimów i antonimów, Wydawnictwo „Wilga”, Warszawa 2002 (współautor: M. Marcjanik), 443 s.
  8. Nauka o języku. Bibliografia dla studentów dziennikarstwa (współautor: W. Gruszczyński), Oficyna Wydawnicza ASPRA-JR, Warszawa 2003, 73 s.
  9. Siedmiojęzyczny słownik terminów muzycznych włosko-francusko-angielsko-niemiecko-rosyjsko-czesko-polski, seria „Semiosis Lexicographica”, vol. XXII, Instytut Lingwistyki Stosowanej UW, Wydawnictwo TAKT, Warszawa 2004, 330 s.
  10. Język polski. Popularny słownik synonimów i antonimów, Wydawnictwo „Langenscheidt”, Warszawa 2007, 443 s. (współautor: M. Marcjanik)
  11. Jak opisujemy muzykę. Zbiór studiów, seria „Semiosis Lexicographica”, vol. XLV, Instytut Lingwistyki Stosowanej UW, Wydawnictwo TAKT, Warszawa 2008, 148 s.
  12. Redakcja naukowa tomu Reverendissimae Halinae Satkiewicz cum magna aestimatione, Wydawnictwo „Plejada”, Warszawa 2008, 379 s.
  13. Redakcja naukowa tomu Polszczyzno moja... Księga jubileuszowa z okazji 40-lecia pracy naukowej i dydaktycznej Profesora Jerzego Bralczyka (przy współudziale D. Lewandowskiej-Jaros), Oficyna Wydawnicza ASPRA-JR, Warszawa 2009, 334 s.
  14. Kształtowanie się polskiej terminologii muzycznej, Oficyna Wydawnicza ASPRA-JR, Warszawa 2010, 233 s.
ARTYKUŁY NAUKOWE
  1. Słownictwo zawodowe środowiska muzyków warszawskich, „Przegląd Humanistyczny” 1979/6, s. 97–106
  2. Perspektywy badań nad polską terminologią muzyczną, w: Język. Teoria – dydaktyka. Materiały IV Konferencji Młodych Językoznawców-Dydaktyków, Kielce 1980, Wydawnictwo WSP, s. 152––158
  3. Polska terminologia związana z notacją muzyczną, „Prace Filologiczne” XXXIII, Warszawa 1986, s. 105–112
  4. Problem zapożyczeń w polskim słownictwie muzycznym [polemika z artykułem M. Grynkiewicza Najnowsze zapożyczenia w polskim słownictwie muzycznym, „Język Polski” 1987, s. 211–216], „Język Polski” 1989/3–5, s. 209–212
  5. Z badań nad polską terminologią muzyczną, „Poradnik Językowy” 1988/1, s. 24–29
  6. Stylizacja językowa w powieści Andrzeja Makowieckiego „Noc saksofonów”, „Poradnik Językowy” 1988/8, s. 602–605
  7. O normie potocznej, „Poradnik Językowy” 1989/5, s. 315–318
  8. Tendencje normatywne we współczesnej polskiej terminologii  z zakresu teorii muzyki, „Poradnik Językowy” 1990/3, s. 207–216
  9. Terminologia muzyczna w „Słowniku języka polskiego” pod redakcją W. Doroszewskiego, „Poradnik Językowy” 1990/6, s. 449–454
  10. Rozwój historyczny polskiej terminologii muzycznej, „Prace Filologiczne” XXXVI, Warszawa 1991, s. 259–265
  11. Jak opisywać muzykę elektroniczną?, „Poradnik Językowy” 1991, z. 1-2, s. 58-61
  12. Perspektywy badań porównawczych nad terminologią muzyczną w różnych językach europejskich, „Poradnik Językowy” 1991/7–8, s. 283–286
  13. Prof. dr hab. Danuta Buttler (1930–1991), „Język Polski w Szkole Średniej” 1991/1992/1, s. 82–86
  14. Odbicie europejskiej wspólnoty kulturowej w terminologii muzycznej, w: Opisać słowa. Materiały ogólnopolskiej sesji naukowej w rocznicę śmierci Profesor Danuty Buttler Teoretyczne i metodologiczne zagadnienia leksykologii” Warszawa 4–5 marca 1992 r., red. A. Markowski, Warszawa 1992, „Elipsa”, s. 32–36
  15. Tłumaczenie marsza żałobnego Szopena” K. Ujejskiego w sądach krytyków i historyków literatury. Przyczynek do dyskusji nad semiotycznością muzyki, „Studia Kieleckie” 3/75, 1992, s. 29–35
  16. Wpływ hierarchii cech definicyjnych desygnatów na kształt różnojęzycznych terminów muzycznych, w: O definicjach i definiowaniu, red. J. Bartmiński, R. Tokarski, Lublin 1993, s. 357–363
  17. Grecko-łacińskie źródła współczesnej terminologii muzycznej, „Poradnik Językowy” 1993/3, s. 101–107
  18. Komputerowe badania poprawności językowej, „Poradnik Językowy” 1993/7, s. 397–401
  19. Komputerowe wspomaganie „Praktycznego słownika poprawnej polszczyzny. Nie tylko dla młodzieży” pod red. A. Markowskiego, „Poradnik Językowy” 1995/10, s. 54–57
  20. Z badań nad słowiańską terminologią muzyczną, „Kieleckie Studia Filologiczne”, t. 10, Kielce 1996, s. 55–61
  21. Funkcje akustycznych cech muzyki i mowy, w: Studia językoznawcze, red. W. Kupiszewski, Kielce–Warszawa 1998, Wydawnictwo TAKT, s. 169–172
  22. XIV Konkurs Chopinowski w zwierciadle języka mediów, „Studia Medioznawcze” nr 2 (3) 2001, Warszawa 2001, s. 19–24
  23. Słownictwo specjalne w praktyce dziennikarskiej, „Studia Medioznawcze” nr 4 (9) 2002, Warszawa 2002, s. 11–17
  24. Czy w encyklopedii potrzebna jest precyzja filologiczna? Na marginesie drugiego wydania „Encyklopedii muzyki” PWN, w: „Semiosis Lexicographica”, t. 11, Warszawa 2002, Wydawnictwo TAKT, s. 11–13
  25. Język muzyków u progu III tysiąclecia, w: Język trzeciego tysiąclecia II, tom 1: Nowe oblicza komunikacji we współczesnej polszczyźnie, red. G. Szpila, seria Język a komunikacja 4, Kraków 2002, s. 221–224
  26. O gołkach, ogonatkach, fuzach prostych i chromych. Z dziejów polskich nazw znaków notacji muzycznej, w: Słowa jak mosty nad wiekami, red. U. Sokólska, P. Wróblewski, red. U. Sokólska, P. Wróblewski, Wydawnictwo Uniwersytetu w Białymstoku, Białystok 2003, s. 91–100
  27. O wieloznaczności w węższym i szerszym kontekście, „Poradnik Językowy” 2003, z. 1, s. 13–19
  28. Polskie słowniki w Internecie, „Studia Medioznawcze” 3 (13) 2003, s. 62–73
  29. Stefana Kisielewskiego język muzycznej międzyepoki, „Poradnik Językowy” 2004, z. 1, s. 39–43
  30. Bralczyk – Markowski – Miodek. O sposobach popularyzacji kultury języka w mediach, „Studia Medioznawcze” 4 (19) 2004, s. 11–16
  31. Słownictwo muzyczne w M. Arcta słowniku ilustrowanym języka polskiego, „Prace Filologiczne”, t. LIII, Warszawa 2007, s. 139–144
  32. O języku pism muzycznych Karola Szymanowskiego, „Poradnik Językowy” 2007, z. 10, s. 77-82
  33. O Początkach muzyki opata z Nieświeża Antoniego Arnulfa Worońca, w: Reverendissimae Halinae Satkiewicz cum magna aestimatione, Wydawnictwo „Plejada”, Warszawa 2008, s. 93-98
  34. O kłopotliwych terminach muzycznych, w: Polszczyzno moja... Księga jubileuszowa z okazji 40-lecia pracy naukowej i dydaktycznej Profesora Jerzego Bralczyka, red. G. Dąbkowski przy współudziale D. Lewandowskiej-Jaros, Warszawa 2009, Oficyna Wydawnicza ASPRA-JR, s. 67-76
  35. O nazwach dźwięku muzycznego, w: Słowa – kładki, na których spotykają się ludzie różnych światów, pod red. Iwony Burkackiej, Radosława Pawelca, Doroty Zdunkiewicz-Jedynak, Warszawa 2010, s. 39-45
  36. Język muzyków – profesjolekt czy socjolekt?, w: Polskie języki. O językach zawodowych i środowiskowych. Materiały VII Forum Kultury Słowa. Gdańsk, 9-11 października 2008 roku, pod redakcją M. Milewskiej-Stawiany i Ewy Rogowskiej-Cybulskiej, Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego, Gdańsk 2010, s. 354–360
  37. Hasła z kwalifikatorem „pospolite” w Nowym słowniku poprawnej polszczyzny pod red. Andrzeja Markowskiego, w: Polskie dźwięki, polskie słowa, polska gramatyka (system – teksty – norma – kodyfikacja), red. B. Pędzich, D. Zdunkiewicz-Jedynak, Warszawa 2011, s. 543-546
  38. Wielojęzyczny słownik muzyczny, w: Problemy leksykografii. Historia – metodologia – praktyka, red. W. Gruszczyński, L. Polkowska, Warszawa – Kraków, Wydawnictwo Lexis 2011, s. 89-93
  39. Homonimia w najnowszych słownikach języka polskiego, w: Słowa i ich opis. Na drogach współczesnej leskykologii, red. D. Zdunkiewicz-Jedynak, Warszawa 2012, wydano nakładem Wydziału Polonistyki UW, s. 123-130
  40. Potoczność w nagłówkach polskich i czeskich prasowych portali internetowych, „Poradnik Językowy” 2014, z. 3, s. 47-60
  41. Kontrowersje wokół big-beatu w publicystyce lat 60., „Kultura Popularna” 2014, nr 2, s. 56-65
  42. Grzeczność w słownikach języka polskiego, w: Grzeczność nie jest nauką łatwą ani małą. Język, działanie, kultura, red. J. Bloch, D. Lewandowska-Jaros, R. Pawelec, Wydział Dziennikarstwa i Nauk Politycznych Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa 2014, s. 79-86
  43. O wartości muzyki popularnej, „Przegląd Kulturoznawczy” 2014, nr 2 (20), s. 265-270
  44. O metaforyzacji słownictwa muzycznego, w: Język a muzyka. Ujęcie filologiczne i muzykologiczne, red. J. Kuć, K. Wojtczuk, Pracownia Wydawnicza Wydziału Humanistycznego Uniwersytetu Przyrodniczo-Humanistycznego w Siedlcach, Siedlce 2014, s. 11-21
  45. Miejski słownik slangu i mowy potocznej, w: Dialog pokoleń, red. E. Wierzbicka-Piotrowska, wydano nakładem Wydziału Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa 2015, s. 371-378
  46. „Wstręt”, „obrzydzenie” i „odraza” w badaniach językoznawczych, w: A fe! Społeczno-kulturowe konteksty wstrętu i obrzydliwości, red. A. Drzał-Sierocka, M. Kowalewska, seria Kontinuum, Wydawnictwo Naukowe Katedra, Gdańsk 2016, s. 15-40
  47. Czy piosenka to ‘pieśń o małych rozmiarach’? Rozważania językowo-muzyczne, „Conversatoria Linguistica. Międzynarodowy Rocznik Naukowy” IX/2015, Uniwersytet Przyrodniczo-Humanistyczny w Siedlcach, s. 15-28
  48. Szkolne podręczniki muzyczne okresu PRL, w: W kręgu kultury PRL. Muzyka. Konteksty, red. K. Bittner, D. Skotarczak, Oddział Instytutu Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu. Instytut Historii UAM, Poznań 2016, s. 289-296
  49. Minimum terminologii muzycznej – propozycja hasłownikograficzna, w: Wokół 300 tysięcy polskich słów. Wstęp do hasłownikologii, red. J. Wawrzyńczyk, P. Wierzchoń, BEL Studio Sp. z o.o, Warszawa 2017, s. 55-60
  50. Od ilości do jakości. Analiza porównawcza leksyki dwóch powieści Wacława Holewińskiego , Prace Filologiczne" 2017, s. 89-99
  51. Fałszywi przyjaciele tłumacza tekstów muzycznych, w: Wokół homonimii międzyjęzykowej, red. M. Majewska, Wydawnictwo UKSW, Warszawa 2017, s. 19-26

Hobby

Tatry.